بررسی بلاغی و ادبی اشعار مثنوی مولوی با تأکید بر رویکردهای نوین

بررسی بلاغی و ادبی اشعار مثنوی مولوی با تأکید بر رویکردهای نوین


شماره مجله

دوره 3، شماره 2

تاریخ انتشار

01 اردیبهشت 1405

زبان مقاله

فارسی

سال انتشار

1405

34 بازدید
0 دانلود
0 استناد

چکیده

مثنوی معنوی مولوی نه تنها یکی از مهم‌ترین متون عرفانی ادب فارسی، بلکه اثری بی‌نظیر از حیث ساختارهای بلاغی و ادبی است. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر منابع معتبر، به بررسی ابعاد گوناگون بلاغت در مثنوی پرداخته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بلاغت در مثنوی فراتر از کاربرد سنتی صنایع ادبی است و عناصری چون انسجام بلاغی، کارکرد تمثیل، تشبیهات طنزآمیز و اشارات عرفانی در شکل‌دهی به ساختار منسجم این اثر نقش اساسی دارند. همچنین نتایج تحقیق بیانگر آن است که مولوی با بهره‌گیری از زبانی همدلانه و فرازبانی، توانسته است مفاهیم عمیق عرفانی را در قالبی ادبی و تأثیرگذار به مخاطب منتقل کند. بررسی‌ها حاکی از آن است که مثنوی برخلاف تصور برخی پژوهشگران غربی که آن را فاقد ساختار می‌دانند، دارای نظمی پیچیده و هدفمند است که ریشه در نگاه کل‌نگر مولوی به نظام هستی دارد.

Abstract

مثنوی معنوی مولوی نه تنها یکی از مهم‌ترین متون عرفانی ادب فارسی، بلکه اثری بی‌نظیر از حیث ساختارهای بلاغی و ادبی است. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر منابع معتبر، به بررسی ابعاد گوناگون بلاغت در مثنوی پرداخته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بلاغت در مثنوی فراتر از کاربرد سنتی صنایع ادبی است و عناصری چون انسجام بلاغی، کارکرد تمثیل، تشبیهات طنزآمیز و اشارات عرفانی در شکل‌دهی به ساختار منسجم این اثر نقش اساسی دارند. همچنین نتایج تحقیق بیانگر آن است که مولوی با بهره‌گیری از زبانی همدلانه و فرازبانی، توانسته است مفاهیم عمیق عرفانی را در قالبی ادبی و تأثیرگذار به مخاطب منتقل کند. بررسی‌ها حاکی از آن است که مثنوی برخلاف تصور برخی پژوهشگران غربی که آن را فاقد ساختار می‌دانند، دارای نظمی پیچیده و هدفمند است که ریشه در نگاه کل‌نگر مولوی به نظام هستی دارد.

کلیدواژه‌ها

مثنوی معنوی، بلاغت، تمثیل، تشبیه، انسجام بلاغی، زبان عرفانی، ساختار روایی
مثنوی معنوی، بلاغت، تمثیل، تشبیه، انسجام بلاغی، زبان عرفانی، ساختار روایی

اطلاعات نویسندگان

م

مختار اندرخور

نویسنده مسئول
mokhtar.andar@gmail.com
س

سیاوش نریمان

siyavash.n@gmail.com
م

محمد هادی خالق زاده

Hmtymry71.m181@gmail.com

استناد به این مقاله

اندرخور، مختار ; نریمان، سیاوش ; خالق زاده، محمد هادی.(1405).بررسی بلاغی و ادبی اشعار مثنوی مولوی با تأکید بر رویکردهای نوین.مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی3(2).