شماره مجله
دوره 2، شماره 11
تاریخ انتشار
01 بهمن 1404
زبان مقاله
فارسی
MDOI
سال انتشار
1404
در جهان معاصر، تعلیم و تربیت بیش از هر زمان دیگری با چالش فاصلهگرفتن از معنا، فهم عمیق و تجربه زیسته دانشآموزان روبهرو است. در این میان، درس ادبیات فارسی در دورههای آموزشی، بهویژه در مقاطع عمومی، ظرفیتی کمنظیر برای پیوند میان شناخت، عاطفه، هویت، اخلاق و تفکر در اختیار نظام آموزشی قرار میدهد. با این حال، هنگامی که آموزش ادبیات فارسی به سطح انتقال محفوظات، آرایههای ادبی، معنی لغات و پاسخهای قالبی تقلیل یابد، این ظرفیت تمدنی و تربیتی تضعیف میشود. هدف این مقاله، تبیین نقش «معلم ادبیات فارسی دانا» در تحقق تربیت داناییمحور و یادگیری معنادار است. روش پژوهش، مروری-تحلیلی بوده و دادهها از طریق مطالعه منابع فارسی در حوزه تعلیم و تربیت، یادگیری معنادار، آموزش ادبیات فارسی، فلسفه تربیت، تفکر انتقادی و تربیت اسلامی گردآوری و تحلیل شدهاند. یافتهها نشان میدهد که معلم ادبیات فارسی دانا، صرفاً انتقالدهنده متن نیست، بلکه مفسر معنا، تسهیلگر گفتوگو، پرورشدهنده قوه تأمل، تقویتکننده هویت فرهنگی و راهبر تجربه زیباشناختی دانشآموز است. چنین معلمی میتواند از رهگذر خوانش تفسیری متون، گفتوگوی کلاسی، پیوند ادبیات با زندگی، توجه به بافت فرهنگی و فعالسازی تفکر انتقادی، شرایط یادگیری معنادار را فراهم سازد. بر این اساس، نتیجهگیری میشود که تحول در آموزش ادبیات فارسی بدون بازتعریف جایگاه معلم از «مدرس متن» به «معلم دانا و تربیتگر» ممکن نیست. در پایان، پیشنهادهایی برای بازآموزی معلمان، بازنگری برنامه درسی، تقویت روشهای مشارکتی و ارتقای رویکرد تربیتی در تدریس ادبیات فارسی ارائه شده است.
نیکوسیر جهرمی، محبوبه.(1404).داناییمحورِ تربیت: نقش تحولآفرین معلم ادبیات فارسی دانا در تحقق یادگیری معنادار.مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی2(11).
