آسیب‌شناسی و راهکارهای آموزش نماز به دانش‌آموزان در مدرسه با تأکید بر رویکرد تربیتی

شماره مجله

دوره 3، شماره 6

تاریخ انتشار

01 شهریور 1405

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0302

سال انتشار

1405

چکیده

نماز به‌عنوان ستون دین و مهم‌ترین فریضه الهی، نقشی محوری در تربیت دینی، اخلاقی و اجتماعی دانش‌آموزان ایفا می‌کند. باوجود جایگاه بی‌بدیل نماز در نظام تربیتی اسلام، آمارها و شواهد موجود نشان می‌دهد که فرایند آموزش نماز در مدارس با چالش‌ها و آسیب‌های متعددی روبه‌رو است که تحقق اهداف تربیتی آن را با موانع جدی مواجه ساخته است. پژوهش حاضر با هدف آسیب‌شناسی وضعیت موجود آموزش نماز در مدارس و ارائه راهکارهای کاربردی مبتنی بر رویکرد تربیتی انجام شده است. روش پژوهش، مروری نظام‌مند و توصیفی-تحلیلی است که با بررسی اسناد، کتب، مقالات علمی و گزارش‌های پژوهشی داخلی در بازه زمانی ۱۳۸۵ تا ۱۴۰۳ به انجام رسیده است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که آسیب‌های آموزش نماز در مدارس را می‌توان در سه سطح فردی (ضعف انگیزش، عدم شناخت صحیح، خستگی از تکرار)، خانوادگی (تعارض ارزشی، ضعف الگوی عملی، کاهش انسجام دینی) و سازمانی-نهادی (روش‌های تکراری، فقدان فضای مناسب، کمبود نیروی متخصص، آموزش غیرمشارکتی) دسته‌بندی کرد. در بخش راهکارها، بر ضرورت تحول در رویکرد آموزشی از ساحت «انتقال اطلاعات» به ساحت «تربیت ایمانی و عاطفی»، بهره‌گیری از روش‌های فعال و مشارکتی، توانمندسازی معلمان، مشارکت خانواده، طراحی فضای فیزیکی متناسب و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین تأکید شده است. نتیجه‌گیری پژوهش نشان می‌دهد که تحقق تربیت نمازی دانش‌آموزان نیازمند رویکردی جامع، نظام‌مند و مبتنی بر اصل «تلفیق تعلیم و تربیت» است.