رابطه بین عدالت در ارزشیابی معلمان و احساس شایستگی و عزت نفس دانش‌آموزان

شماره مجله

دوره 3، شماره 3

تاریخ انتشار

01 خرداد 1405

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0304

سال انتشار

1405

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش پرسش‌های چالشی مبتنی بر زندگی روزمره در توسعه تفکر انتقادی دانش‌آموزان در درس فیزیک انجام شده است. رویکردهای سنتی آموزش فیزیک که عمدتاً بر حفظ فرمول‌ها و حل مسائل انتزاعی تأکید دارند، نتوانسته‌اند مهارت‌های تفکر انتقادی را به‌طور مطلوب در دانش‌آموزان پرورش دهند. در مقابل، استفاده از پرسش‌های چالشی که ریشه در موقعیت‌های واقعی و روزمره زندگی دارند، می‌تواند دانش‌آموزان را به تحلیل، استدلال، ارزیابی و نتیجه‌گیری منطقی ترغیب نماید. این پژوهش با روش توصیفی‑تحلیلی و با تکیه بر منابع کتابخانه‌ای و مطالعات پیشین انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که پرسش‌های چالشی مبتنی بر زندگی روزمره با ایجاد موقعیت‌های مسئله‌دار و مبهم، دانش‌آموزان را به تفکر عمیق‌تر درباره مفاهیم فیزیکی واداشته و توانایی آن‌ها را در تشخیص مفروضات، ارزیابی شواهد و اتخاذ تصمیمات مستدل افزایش می‌دهند. همچنین، این نوع پرسش‌ها با کاهش فاصله بین نظریه و عمل، انگیزه یادگیری را تقویت کرده و یادگیری را معنادارتر می‌سازند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که معلمان فیزیک با طراحی هدفمند پرسش‌های چالشی برگرفته از پدیده‌های روزمره مانند حرکت وسایل نقلیه، مصرف انرژی، پدیده‌های جوی و کاربردهای فناوری، می‌توانند نقش مؤثری در پرورش شهروندانی منتقد، پرسشگر و توانمند در مواجهه با مسائل پیچیده دنیای مدرن ایفا نمایند. در نهایت، پیشنهاد می‌شود که نظام آموزشی کشور با بازنگری در روش‌های تدریس و محتوای کتب درسی فیزیک، بستر مناسبی برای طرح پرسش‌های چالشی و توسعه تفکر انتقادی در دانش‌آموزان فراهم آورد.