بررسی تأثیر طراحی دیوارها، تابلوها، علائم و فضاهای بصری بر انگیزه و یادگیری دانش‌آموزان

Investigating the effect of designing walls, signs, signs, and visual spaces on student motivation and learning

شماره مجله

دوره 3، شماره 6

تاریخ انتشار

01 شهریور 1405

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0329

سال انتشار

1405

چکیده

محیط کالبدی و بصری مدارس به عنوان یکی از ارکان برنامه درسی پنهان، نقشی تعیین‌کننده در جهت‌دهی به توجه، انگیزش و بازده یادگیری دانش‌آموزان ایفا می‌کند. پژوهش حاضر با هدف واکاوی تأثیر طراحی دیوارها، تابلوهای آموزشی، علائم هدایت‌گر دیداری و ساختار بصری فضا بر انگیزه و یادگیری دانش‌آموزان به روش مروری نظام‌مند انجام شد. جامعه پژوهش شامل اسناد و مقالات نمایه‌شده در پایگاه‌های علمی داخلی (SID، Magiran، Civilica، Noormags و گنج) در بازه زمانی ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ بود. پس از اعمال معیارهای ورود و خروج، ۱۲ سند معتبر مورد تحلیل مضمون قرار گرفتند. یافته‌ها حاکی از آن است که طراحی هدفمند سطوح دیواری، بهره‌گیری از تابلوهای تعاملی و ساماندهی نشانه‌های بصری، از طریق تعدیل بار شناختی، بهبود ادراک فضایی و برانگیختن کنجکاوی، موجب ارتقای حافظه دیداری، عزت‌نفس تحصیلی و در نهایت افزایش عملکرد یادگیرندگان می‌شود. بر این اساس، متغیرهایی چون هارمونی رنگ، نورپردازی، چیدمان ارگونومیک و تناسب نشانه‌ها با سن عقلی یادگیرنده، متغیرهای کلیدی در طراحی محیط‌های یادگیری به شمار می‌روند.

Abstract

The physical and visual environment of schools, as one of the pillars of the hidden curriculum, plays a decisive role in directing students' attention, motivation, and learning efficiency. The present study aimed to investigate the effect of the design of walls, educational signs, visual guidance signs, and the visual structure of space on students' motivation and learning through a systematic review method. The research population included documents and articles indexed in domestic scientific databases (SID, Magiran, Civilica, Noormags, and Ganj) between 2011 and 2024. After applying the entry and exit criteria, 12 valid documents were analyzed for content. The findings indicate that the purposeful design of wall surfaces, the use of interactive signs, and the organization of visual cues, through adjusting cognitive load, improving spatial perception, and arousing curiosity, improve visual memory, academic self-esteem, and ultimately increase learner performance. Accordingly, variables such as color harmony, lighting, ergonomic layout, and the suitability of signs to the learner's mental age are key variables in the design of learning environments.