شماره مجله
دوره 3، شماره 6
تاریخ انتشار
01 شهریور 1405
زبان مقاله
فارسی
MDOI
سال انتشار
1405
پروژههای عملی در درس کار و فناوری، موقعیتی فراهم میکنند که دانشآموز در جریان طراحی، ساخت، آزمایش و اصلاح، با انواع خطاها و ناکامیهای عملی مواجه شود. با وجود این، در بسیاری از موقعیتهای آموزشی، خطا بیشتر بهعنوان نشانه ضعف عملکرد یا عاملی برای کاهش کیفیت محصول نهایی تلقی میشود و ظرفیت آن برای آشکار کردن فرایند یادگیری دانشآموز کمتر مورد توجه قرار میگیرد. مسئله اساسی این پژوهش آن است که آیا میتوان خطاهای رخداده در جریان انجام پروژههای عملی و نحوه مواجهه دانشآموز با آنها را بهعنوان یکی از شواهد یادگیری در ارزشیابی درس کار و فناوری مورد استفاده قرار داد. پژوهش حاضر با هدف واکاوی انواع خطاهای دانشآموزان در انجام پروژههای عملی و ارائه الگویی برای ارزشیابی یادگیری از طریق خطا انجام شده است. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل و ترکیب مطالعات و مباحث نظری مرتبط با خطا، یادگیری از خطا، شکست مولد، حل مسئله و آموزش پروژهمحور انجام میشود. در این چارچوب، خطا صرفاً بهعنوان نتیجه نامطلوب عملکرد بررسی نمیشود، بلکه فرایند تشخیص خطا، تحلیل علت، انتخاب راه اصلاح، آزمون مجدد و یادگیری حاصل از آن مورد توجه قرار میگیرد. بر اساس تحلیل منابع، انتظار میرود بتوان میان «وقوع خطا» و «یادگیری از خطا» تمایز قائل شد؛ بهگونهای که تعداد کمتر خطا لزوماً به معنای یادگیری بیشتر نباشد و نحوه واکنش دانشآموز به خطا بتواند اطلاعات ارزشمندی درباره توانایی او در مشاهده، تحلیل، تصمیمگیری، حل مسئله و اصلاح عملکرد فراهم کند. در نهایت، الگوی پیشنهادی پژوهش، ارزشیابی خطا را بر پایه شناسایی خطا، تبیین علت، اقدام اصلاحی، بازآزمایی و بازاندیشی دانشآموز سامان میدهد. این الگو میتواند به معلمان درس کار و فناوری کمک کند تا بخشی از فرایند خطا و اصلاح را از یک مانع آموزشی به یک منبع معتبر برای شناخت یادگیری دانشآموز تبدیل کنند.
رمضانپور، علی.(1405).واکاوی خطاهای دانشآموزان در انجام پروژههای عملی درس کار و فناوری و ارائه الگوی ارزشیابی یادگیری از طریق خطا.مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی3(6).
