روش تدریس چرخش ایستگاهیِ معلم ادبیات فارسی دانا در تحقق یادگیری

شماره مجله

دوره 2، شماره 11

تاریخ انتشار

01 بهمن 1404

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0157

سال انتشار

1404

چکیده

تحولات نوین در نظام‌های آموزشی، ضرورت عبور از روش‌های سنتی و یک‌سویه تدریس به سوی الگوهای فعال، مشارکتی و یادگیرنده‌محور را بیش از پیش آشکار ساخته است. در این میان، درس ادبیات فارسی به دلیل برخورداری از ظرفیت‌های زبانی، فرهنگی، تفسیری و هویتی، می‌تواند بستری مناسب برای به‌کارگیری روش‌های نوین تدریس باشد. یکی از این روش‌ها، «تدریس چرخش ایستگاهی» است که با سازمان‌دهی یادگیری در قالب ایستگاه‌های متنوع، زمینه مشارکت فعال، تعامل، تمرین، گفت‌وگو و تعمیق فهم را فراهم می‌آورد. هدف این مقاله، تبیین نقش روش تدریس چرخش ایستگاهیِ معلم ادبیات فارسی دانا در تحقق یادگیری، به‌ویژه یادگیری فعال و معنادار، است. این پژوهش با روش مروری-تحلیلی انجام شده و داده‌های آن از طریق مطالعه منابع فارسی در حوزه روش‌های تدریس، آموزش ادبیات فارسی، یادگیری فعال، روان‌شناسی تربیتی و برنامه‌ریزی درسی گردآوری شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که معلم ادبیات فارسی دانا با بهره‌گیری هدفمند از الگوی چرخش ایستگاهی می‌تواند کلاس را از فضای انتقال انفعالی محتوا به محیطی پویا برای خوانش، تحلیل، گفت‌وگو، تولید معنا و تجربه مشارکتی تبدیل کند. این روش در آموزش ادبیات فارسی سبب تقویت درک متن، افزایش انگیزش، رشد مهارت‌های زبانی، تقویت همکاری، ارتقای تفکر انتقادی و پایداری یادگیری می‌شود. همچنین، موفقیت این روش وابسته به شایستگی حرفه‌ای معلم در طراحی ایستگاه‌ها، مدیریت زمان، انتخاب متن مناسب، ارزشیابی فرایندی و هدایت یادگیرندگان است. در نتیجه، می‌توان گفت چرخش ایستگاهی، در صورتی که توسط معلمی دانا و آگاه به مبانی تربیتی و ادبی به کار گرفته شود، یکی از شیوه‌های مؤثر در تحقق یادگیری عمیق در درس ادبیات فارسی است. در پایان، پیشنهادهایی برای به‌کارگیری این روش در کلاس‌های ادبیات فارسی ارائه می‌شود.