بررسی تأثیر هوش مصنوعی مولد بر توسعه یادگیری شخصی سازی شده وپیشرفت تحصیلی دانش آموزان

Investigating the impact of generative artificial intelligence on the development of personalized learning and students' academic progress

شماره مجله

دوره 3، شماره 5

تاریخ انتشار

01 مرداد 1405

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0354

سال انتشار

1405

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر هوش مصنوعی مولد بر توسعه یادگیری شخصی‌سازی‌شده و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان انجام شد. این پژوهش از نوع توصیفی ـ تحلیلی بوده و با روش مطالعه اسنادی و مرور منابع علمی فارسی و انگلیسی مرتبط با هوش مصنوعی آموزشی، یادگیری تطبیقی و فناوری‌های نوین تدریس انجام گرفته است. روند پژوهش شامل گردآوری، طبقه‌بندی، مقایسه و تحلیل محتوای منابع و پژوهش‌های مرتبط بود. مطالب گردآوری‌شده با استفاده از مدل تحلیل مضمون بررسی شدند. در این مدل، قابلیت‌های هوش مصنوعی مولد شامل تولید محتوای آموزشی، طراحی تمرین، ارائه بازخورد فوری، تشخیص سطح یادگیری و پیشنهاد مسیر آموزشی متناسب، به‌عنوان مؤلفه‌های اصلی تحلیل در نظر گرفته شد. سپس تأثیر این مؤلفه‌ها بر انگیزش، مشارکت، خودتنظیمی، یادگیری عمیق و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها نشان داد که هوش مصنوعی مولد می‌تواند محتوای آموزشی را متناسب با توانایی، نیاز، علاقه و سرعت یادگیری هر دانش‌آموز تولید و ارائه کند. این فناوری از طریق ارائه توضیحات ساده یا پیشرفته، مثال‌های متنوع و تمرین‌های هدفمند، به رفع مشکلات یادگیری دانش‌آموزان کمک می‌کند. همچنین بازخورد سریع و فردی‌سازی‌شده هوش مصنوعی، امکان شناسایی خطاها و اصلاح به‌موقع آن‌ها را فراهم می‌سازد. نتایج بیانگر افزایش مشارکت فعال دانش‌آموزان، تقویت انگیزش درونی، احساس خودکارآمدی و استقلال آنان در فرایند یادگیری است. با وجود این، اثربخشی این ابزار به نظارت آموزشی معلم، سواد دیجیتال کاربران، اعتبار علمی محتوای تولیدشده و رعایت اصول اخلاقی و حریم خصوصی وابسته است. استفاده بی‌رویه و بدون هدایت از هوش مصنوعی مولد نیز می‌تواند وابستگی آموزشی، کاهش تفکر انتقادی و احتمال دریافت اطلاعات نادرست را به دنبال داشته باشد. بنابراین، هوش مصنوعی مولد باید به‌عنوان ابزاری مکمل در کنار نقش راهبری و تربیتی معلم به کار گرفته شود. در مجموع، استفاده آگاهانه، برنامه‌ریزی‌شده و مسئولانه از هوش مصنوعی مولد می‌تواند زمینه توسعه یادگیری شخصی‌سازی‌شده و ارتقای پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان را فراهم آورد.

Abstract

The present study aimed to investigate the impact of generative artificial intelligence on the development of personalized learning and students' academic achievement. This research was descriptive-analytical and was conducted using the method of document study and review of Persian and English scientific sources related to educational artificial intelligence, adaptive learning, and new teaching technologies. The research process included collecting, classifying, comparing, and analyzing the content of related sources and research. The collected materials were analyzed using the content analysis model. In this model, the capabilities of generative artificial intelligence, including producing educational content, designing exercises, providing immediate feedback, recognizing the level of learning, and suggesting appropriate educational paths, were considered as the main components of the analysis. Then, the impact of these components on students' motivation, participation, self-regulation, deep learning, and academic performance was examined. The findings showed that generative artificial intelligence can produce and present educational content in accordance with the ability, need, interest, and learning speed of each student. This technology helps to solve students' learning problems by providing simple or advanced explanations, diverse examples, and targeted exercises. In addition, rapid and personalized feedback from artificial intelligence allows for the identification of errors and their timely correction. The results indicate an increase in students' active participation, strengthening their intrinsic motivation, sense of self-efficacy, and independence in the learning process. However, the effectiveness of this tool depends on the teacher's educational supervision, the digital literacy of users, the scientific validity of the produced content, and compliance with ethical and privacy principles. Excessive and unguided use of generative artificial intelligence can also lead to educational dependency, reduced critical thinking, and the possibility of receiving incorrect information. Therefore, generative artificial intelligence should be used as a complementary tool alongside the teacher's leadership and educational role. Overall, the conscious, planned, and responsible use of generative artificial intelligence can pave the way for the development of personalized learning and the promotion of students' academic achievement.