بررسی رابطه میان کتاب خوانی غیر درسی و گسترش دایره واژگان و تسلط زبانی دانش آموزان

شماره مجله

دوره 3، شماره 5

تاریخ انتشار

01 مرداد 1405

زبان مقاله

فارسی

MDOI

MDOI-02-2026.0441

سال انتشار

1405

چکیده

کتاب‌خوانی غیردرسی یکی از فعالیت‌های مؤثر در فرایند رشد شناختی و زبانی دانش‌آموزان است که می‌تواند فرصت مواجهه مستمر آنان با واژه‌ها، ساختارهای زبانی و شیوه‌های گوناگون بیان را فراهم کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه میان کتاب‌خوانی غیردرسی و گسترش دایره واژگان و تسلط زبانی دانش‌آموزان انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی ـ همبستگی است. جامعه آماری پژوهش را دانش‌آموزان دوره مورد مطالعه تشکیل می‌دهند و داده‌های مورد نیاز از طریق پرسشنامه میزان و عادت کتاب‌خوانی غیردرسی، آزمون سنجش دایره واژگان و ابزار سنجش تسلط زبانی گردآوری می‌شود. برای تحلیل داده‌ها نیز از روش‌های آمار توصیفی و آزمون‌های استنباطی متناسب با ماهیت متغیرها استفاده می‌شود. بررسی مبانی نظری و یافته‌های پژوهش‌های پیشین نشان می‌دهد که مطالعه مستمر کتاب‌های غیردرسی می‌تواند با افزایش مواجهه دانش‌آموزان با واژه‌های جدید، آشنایی با کاربردهای متنوع زبان و تقویت مهارت خواندن، نوشتن و درک مطلب، زمینه گسترش دایره واژگان و ارتقای تسلط زبانی آنان را فراهم سازد. همچنین، انتخاب کتاب متناسب با سطح توانایی و علایق دانش‌آموز، استمرار مطالعه و حمایت خانواده و مدرسه از عوامل مهم در اثربخشی کتاب‌خوانی غیردرسی محسوب می‌شوند. بر این اساس، توجه به مطالعه آزاد و ایجاد فرصت‌های مناسب برای کتاب‌خوانی در مدارس و خانواده‌ها می‌تواند به عنوان راهکاری مکمل در جهت تقویت توانایی‌های زبانی دانش‌آموزان مورد استفاده قرار گیرد.