تاریخ ارسال: 1404
همایش: اولین کنفرانس بین‌المللی مطالعات تطبیقی دانش و نوآوری در روانشناسی، علوم تربیتی، مدیریت، حقوق و آموزش و پرورش با رویکرد علوم انسانی
نوع مقاله: مقاله کامل
نوع ارائه: ارائه شفاهی
بازدید: 0
این مقاله به بررسی تاریخی و تحلیلیِ سکوت و ابهام در متون منثور عرفانی و صوفیانه عربی در سده‌های میانه می‌پردازد. فرض اصلی آن است که سکوت در این آثار صرفاً خودداری از سخن‌گفتن یا فقدان بیان نیست، بلکه هم‌زمان یک فضیلت اخلاقی، شیوه‌ای برای تربیت نفس، نشانه‌ای از محدودیت زبان در برابر تجربه روحانی و فنّی برای سازمان‌دادن به گفتار است. ابهام نیز نه همیشه حاصل ناتوانی نویسنده در بیان، بلکه در بسیاری موارد راهبردی بلاغی و معرفتی است که خواننده را از دریافت سطحی بازمی‌دارد و او را به تأویل، مکث و مشارکت در معنا فرامی‌خواند. مقاله با تکیه بر رساله‌های سراج، کلاباذی و قشیری، نوشته‌های غزالی و آثار ابن‌عربی، و با بهره‌گیری از پژوهش‌های معاصر درباره زبان عرفانی، شکل‌گیری و تحول این دو مفهوم را در پیوند با قرآن، آداب صوفیانه، نظریه اشاره، شطح و تأویل بررسی می‌کند. روش پژوهش تاریخی ـ تحلیلی و مبتنی بر خوانش نزدیکِ متن است. یافته‌ها نشان می‌دهد که در سیر مورد بررسی، سکوت از انضباطِ زبان و مراقبت اخلاقی به نشانه‌ای از محدودیت معرفت و سپس به ساختاری ادبی برای آشکارکردن و پنهان‌کردن معنا تبدیل می‌شود؛ در مقابل، ابهام تجربه‌ای چندلایه می‌سازد که خواننده را میان ظاهر و باطن، تصریح و اشاره، و سخن و ناگفتنی قرار می‌دهد. کلمات کلیدی: سکوت؛ ابهام؛ نثر عرفانی عربی؛ اشاره؛ تأویل
گراوند، مهرداد.(1404).تبارشناسیِ زیبایی شناسیِ سکوت و تجربه ابهام در متون منثور عرفانی و صوفیانه سده های میانه ادبیات عرب.اولین کنفرانس بین‌المللی مطالعات تطبیقی دانش و نوآوری در روانشناسی، علوم تربیتی، مدیریت، حقوق و آموزش و پرورش با رویکرد علوم انسانی.