تاریخ انتشار: 1405
محل انتشار: مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی
دوره 3، شماره 6
بازدید: 29
زبان: فارسی
تحول شگرف در پارادایمهای ارتباطی و اطلاعاتی ناشی از ظهور هوش مصنوعی (AI)، نظامهای تربیتی را با ضرورتی تحت عنوان «بازاندیشی در ماهیت تفکر» مواجه ساخته است. هدف پژوهش حاضر، تبیین ماهیت برنامه «فلسفه برای کودکان» (P4C) ، واکاوی نقش راهبردی آن در ارتقای تفکر انتقادی دانشآموزان به عنوان سازوکاری دفاعی در برابر چالشهای شناختی عصر هوش مصنوعی است. ماهیت فبک در این مطالعه، نه به مثابه آموزش تاریخ فلسفه، بلکه به عنوان یک «فرآیند خود-اصلاحگر» و «اجتماع پژوهشی» تعریف شده است که بر پایه دیالوگ سقراطی و کندوکاو جمعی استوار است. در بخش تحلیلی مقاله، با بهرهگیری از روش توصیفی-تحلیلی، این فرضیه مورد بررسی قرار گرفته است که هوش مصنوعی با وجود کارکردهای تسهیلگرانه، پتانسیل تضعیف «عاملیت فکری» و ایجاد «وابستگی الگوریتمیک» را در دانشآموزان دارد. یافتههای پژوهشنشان میدهد که فبک از طریق مولفههایی نظیر «تحلیل پیشفرضها»، «تشخیص مغالطات در دادههای تولید شده توسط ماشین» و «تقویت داوری بر اساس معیار»، میتواند دانشآموز را از یک مصرفکننده منفعل اطلاعات به یک ناظر منتقد تبدیل کند. در نهایت، این مقاله مدل نویانی از «سواد دیجیتال فلسفی» را پیشنهاد میدهد که در آن، هوش مصنوعی نه به عنوان مرجع حقیقت، بلکه به عنوان یک «محرک فکری» در حلقه کندوکاو به کار گرفته میشود. نتایج حاکی از آن است که تقویت تفکر انتقادی از مسیر فبک، تنها راه صیانت از مرزهای خرد انسانی در تقابل با هوش مصنوعی و جلوگیری از بی حسی فکری در نسل آینده است.
ایرندگانی، احمد ; بابائی، بیژن.(1405).تبیین ماهیت فلسفه برای کودکان (فبک) و نقش آن در تقویت تفکر انتقادی دانشآموزان در عصر هوش مصنوعی.مجله یافته های پیشروان علوم تربیتی و آموزشی3(6).